زن؛ از «ابزار نمایش» تا «کنشگر هویت‌ساز»

انقلاب اسلامی، گفتمان متفاوتی ارائه داد: زن نه ابزار است، نه حاشیه؛ زن، کنشگرِ آگاه جامعه است. حجاب در این نگاه، نه حذف زن، بلکه حفظ اختیار و هویت اوست.

به گزارش پایگاه خبری و تحلیلی ندای تفرش؛ اعظم عسکری کارشناس سواد رسانه‌ای و کانون فرهنگی تبلیغی مجاهدان فاطمی شهرستان تفرش در یادداشتی نوشت:

مقایسه‌ای میان پهلوی، غرب و انقلاب اسلامی

مسئله «زن» همواره یکی از مهم‌ترین میدان‌های نزاع گفتمانی در تاریخ معاصر بوده است؛ میدانی که در آن، قدرت‌ها تلاش کرده‌اند تعریف خود از زن را به‌عنوان الگوی مسلط تحمیل کنند. مقایسه وضعیت زن در سه بستر «پهلوی»، «غرب» و «انقلاب اسلامی» نشان می‌دهد که اختلاف، نه در میزان شعارها، بلکه در نوع نگاه به کرامت زن است.

۱. زن در دوره پهلوی؛ آزادیِ نمایشی، انقیادِ واقعی
پروژه پهلوی درباره زن، نه از دل نیازهای واقعی زنان ایران، بلکه با کپی‌برداری سطحی از غرب شکل گرفت. کشف حجاب اجباری، حذف زن محجبه از عرصه اجتماعی، و تبدیل زن به ویترین تجدد، نشان داد که «آزادی» در این دوره، حق انتخاب نبود؛ بلکه یک اجبار ایدئولوژیک بود.
زن در پهلوی باید «دیده می‌شد»، اما شنیده نمی‌شد؛ باید مدرن به‌نظر می‌رسید، اما در تصمیم‌سازی، سیاست و قدرت واقعی، جایگاهی نداشت.

۲. زن در غرب؛ برابریِ شعاری، بهره‌کشیِ پنهان
غرب با شعار «آزادی زن» وارد میدان شد، اما در عمل، زن را وارد چرخه جدیدی از استثمار نرم کرد.
زنِ غربی آزاد است، اما اغلب:

  • بدنش ابزار تبلیغ است
  • ارزشش به جذابیت ظاهری گره خورده
  • و فشار مضاعف «موفق بودن + زیبا بودن» را هم‌زمان تحمل می‌کند

در این الگو، زن از خانه بیرون آمد، اما به بازار مصرف و رسانه سپرده شد. استقلال اقتصادی، جای خود را به وابستگی روانی و هویتی داد.

۳. زن در انقلاب اسلامی؛ هویت، انتخاب، مسئولیت
انقلاب اسلامی، گفتمان متفاوتی ارائه داد:
زن نه ابزار است، نه حاشیه؛ زن، کنشگرِ آگاه جامعه است.
حجاب در این نگاه، نه حذف زن، بلکه حفظ اختیار و هویت اوست. زن انقلابی می‌تواند:

  • مادر باشد و اثرگذار
  • دانشمند باشد و متعهد
  • فعال اجتماعی باشد، بدون کالایی‌شدن

نمونه‌های زنان شهیده، بانوان نخبه، مادران مقاوم و دختران پیشرو، نشان می‌دهد که این الگو، زن را از «نمایش» به «نقش» رسانده است.

نزاع اصلی، نزاع «آزادی یا حجاب» نیست؛
نزاع بر سر این است که زن، صاحب هویت باشد یا ابزار قدرت دیگران؟!

پهلوی، زن را قربانی تجدد کرد.
غرب، زن را قربانی بازار.
و انقلاب اسلامی، تلاش کرد زن را صاحب انتخاب، کرامت و نقش تمدنی معرفی کند.

در عصر جنگ روایت‌ها، بازخوانی این تفاوت‌ها، نه یک بحث تاریخی، بلکه یک ضرورت رسانه‌ای و هویتی است.

انتهای خبر/

ارسال نظر

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

پنج + 15 =